Çek ciro nasıl yapılır? Çek ciro etmek ne demek, arkasına ne yazılır
Çek ciro etmek, elinizdeki çeki arka yüzüne yazı ve imza atarak başka birine devretmektir. Tam ciroda arka yüze “Ödeyiniz: [alanın tam unvanı] emrine” yazılır, altına kaşe ve yetkili imzası atılır; yalnız imza atılırsa beyaz ciro olur. Çeki ciro eden kişi (ciranta), aksini yazmadıkça çek karşılıksız çıkarsa sonraki hamillere karşı ödemeden sorumludur.
Vadeli çalışan esnafın en sık yaptığı iş: müşteriden alınan çeki bozdurmadan tedarikçiye vermek. Para el değiştirmez ama iki cari hesap birden değişir — ve çek karşılıksız dönerse zincir size geri gelir.
Not: Bu sayfa genel bilgi verir, hukuki danışmanlık değildir. Karşılıksız çek ve takip aşamasında avukatınıza, kayıt için mali müşavirinize danışın.
Çekteki taraflar: kim kimdir?
| Taraf | Kim | Örnekte |
|---|---|---|
| Keşideci | Çeki düzenleyen, hesabından ödenecek kişi | Çınar İnşaat (müşteriniz) |
| Muhatap | Çekin ödeneceği banka | … Bankası, … şubesi |
| Lehtar | Çekin ilk alacaklısı | Kaya Hırdavat (siz) |
| Ciranta | Çeki ciro ederek devreden | Kaya Hırdavat |
| Hamil | Çeki elinde bulunduran son kişi | Demir Boya (tedarikçiniz) |
Çek ciro nasıl yapılır? 6 adım
1. Çeki ön yüzden kontrol edin
Keşide tarihi, tutarın rakamla ve yazıyla aynı olması, keşidecinin imzası ve lehtar olarak sizin adınızın doğru yazıldığına bakın. Ön yüzde “emre yazılı değildir” ya da “ciro edilemez” kaydı varsa çek ciro ile devredilemez.
2. Ciro silsilesine bakın
Çek size başkasının cirosuyla geldiyse arka yüzdeki cirolar lehtardan size kadar kesintisiz bir zincir oluşturmalı: her ciroda lehine ciro edilen, bir sonraki ciroyu imzalayan kişi olmalı.
3. Arka yüze kime devrettiğinizi yazın
Son cironun altındaki boşluğa “Ödeyiniz: [alanın tam unvanı] emrine” ya da kısaca “[unvan]’a ciro edilmiştir” yazın. Ad yazmazsanız beyaz ciro olur.
4. Kaşe ve imzayı atın
Şirket adına ciro ediyorsanız kaşenin üzerine imza yetkilisi imzalar; şahıs işletmesinde ad-soyad ve imza. Tarih yazmak zorunlu değil ama kayıt için faydalı.
5. Ön ve arka yüzün fotoğrafını alın
Çek elinizden çıkınca seri no, banka, şube, vade ve tutar bilgisi de gider. Fotoğraf, karşılıksız çıkarsa kime ne verdiğinizi kanıtlamanın en kolay yoludur.
6. Aynı gün iki cariye işleyin
Çeki aldığınız müşterinin hesabında çek zaten tahsilat olarak kayıtlıdır; şimdi çeki verdiğiniz tedarikçinin hesabına ödeme olarak, açıklamaya çek no ve vadeyi yazarak işleyin. Portföy listenizde çeki “ciro edildi — kime” diye kapatın.
Çek arkası ciro örneği
Çınar İnşaat’ın size verdiği 18.000 ₺’lik çeki boya tedarikçinize ciro ediyorsunuz. Arka yüz yukarıdan aşağıya şöyle görünür (firmalar kurgusaldır):
| 1. ciro (sizin) | Ödeyiniz: Demir Boya San. Tic. Ltd. Şti. emrine Kaya Hırdavat Ltd. Şti. — [kaşe] — [yetkili imzası] — 21.10.2026 |
|---|---|
| 2. ciro (tedarikçinin, ileride) | Ödeyiniz: [bir sonraki hamil] emrine — Demir Boya — [kaşe] — [imza] |
| Bankaya ibraz | Son hamil tahsil için bankasına verirken “bedeli tahsil içindir” cirosu atar |
Zincir kesintisizdir: lehtar (siz) ilk ciroyu imzalar, lehine ciro edilen Demir Boya bir sonrakini imzalar. Araya adı geçmeyen birinin imzası girerse silsile bozulur ve son hamil hak sahipliğini ispatta zorlanır.
Ciro türleri: tam ciro, beyaz ciro, tahsil cirosu
| Tür | Arka yüze ne yazılır | Sonuç |
|---|---|---|
| Tam ciro | “Ödeyiniz: Demir Boya Ltd. Şti. emrine” + kaşe + imza | Kime devredildiği açık; en güvenli yol |
| Beyaz ciro | Yalnız kaşe + imza, lehine ciro edilen yazılmaz | Çek elden ele teslimle dolaşır; kaybolursa risk yüksek |
| Tahsil cirosu | “Bedeli tahsil içindir” + imza | Mülkiyet geçmez; çoğunlukla bankaya tahsile verirken |
| Sorumsuzluk kaydı | “Rücu edilmez” / “kayıtsız” + imza | Ciranta ödemeyi teminat etmez; alan taraf kabul etmeyebilir |
| Ciro yasağı (ciranta) | “Yeniden ciro edilemez” + imza | Cirantanın, sonradan ciro edilenlere karşı sorumluluğu kalkar |
Hamiline çek ciro gerekmeden teslimle devredilir. Yine de ciro ederseniz ödemeden sorumlu olursunuz; çek bu yüzden emre yazılı çeke dönüşmez.
Senet ciro nasıl yapılır?
Bono (senet) de aynı mantıkla ciro edilir. Matbu senetlerin arka yüzünde çoğunlukla ciro kutuları basılıdır: “Ödeyiniz: [alanın unvanı] emrine” yazılır, kaşe ve imza atılır. Senetteki “veya emrühavalesine” ifadesi bu devrin mümkün olduğunu gösterir. Senedin kendisinin nasıl doldurulduğu ayrı bir konu: senet nasıl doldurulur.
Çek karşılıksız çıkarsa: ciro zinciri geri döner
Son hamil çeki süresi içinde bankaya ibraz eder ve karşılıksız işlemi yaptırırsa keşideciye ve tüm cirantalara başvurabilir. İbraz süresi keşide tarihinden başlar: keşide yeri ile ödeme yeri aynıysa 10 gün, farklıysa 1 ay (yurt dışı keşidede daha uzun). Süre kaçarsa cirantalara başvuru hakkı kaybedilebilir.
Cari hesapta zincir şöyle geri sarılır:
| Tarih | Kimin hesabı | Hareket | Tutar |
|---|---|---|---|
| 14.10.2026 | Çınar İnşaat (müşteri) | Tahsilat — çek, vade 15.12.2026 | 18.000 ₺ alacak |
| 21.10.2026 | Demir Boya (tedarikçi) | Ödeme — çek cirosu | 18.000 ₺ borç |
| 16.12.2026 | Demir Boya | Karşılıksız çek iadesi — tedarikçiye borcunuz geri yazılır | 18.000 ₺ alacak |
| 16.12.2026 | Çınar İnşaat | Karşılıksız çek — müşteriye geri borç | 18.000 ₺ borç |
Son iki satır iki ayrı dekontla bildirilir: borç dekontu nedir. Bu yüzden ciro ettiğiniz çeki portföyden silmeyin; vadesi geçip ödendiği teyit edilene kadar “ciro edildi” olarak izleyin. Çek dönünce yapılacakların tamamı: karşılıksız çek ne yapılır.
Çek ciro muhasebe kaydı
| Olay | Borç | Alacak |
|---|---|---|
| Müşteriden çek alındı | 101 Alınan Çekler — 18.000 ₺ | 120 Alıcılar — 18.000 ₺ |
| Çek tedarikçiye ciro edildi | 320 Satıcılar — 18.000 ₺ | 101 Alınan Çekler — 18.000 ₺ |
Ciroda kasa ya da banka hareketi olmaz; çek bir carinin borcunu kapatıp diğerinin alacağını kapatır. Kesin hesap kodları ve karşılıksız çıkan çeklerin sınıflandırması mali müşavirinizin işidir.
Cari Takip uygulamasında ciro edilen çek
Cari Takip Programı: Muhasebe çek basmaz ve ciro yapmaz; ciro kâğıt üzerinde yapılır. Uygulamada yapılacak iş iki kaydı aynı gün girmektir: çeki aldığınız müşterinin kartına tahsilat (para girişi), çeki verdiğiniz tedarikçinin kartına ödeme (para çıkışı), ikisinde de açıklamaya çek numarası, banka ve vadeyi yazarak. İki bakiye kendiliğinden güncellenir, satırlar Hareketlerde görünür ve her iki carinin ekstresi PDF olarak alınabilir. Karşılıksız dönerse aynı iki karta ters yönde birer satır yazarsınız. Alınan ve verilen evrakı vadesine göre izleme düzeni: çek senet takibi. Ücretsiz deneme ile başlanır; devamı Pro aboneliktir.
En iyi cari takip uygulaması hangisi?
Tek bir “en iyi” yok; seçim fatura kesip kesmediğinize ve işi telefondan mı yürüttüğünüze bağlı. Yalnız müşteri ve tedarikçi borç-alacağını, tahsilatı ve ekstreyi telefondan izleyecekseniz cariye özel bir uygulama yeter; e-Fatura kesmeniz gerekiyorsa ön muhasebe programı gerekir. Kısa özet:
| Seçenek | Kime uygun | Platform | e-Fatura |
|---|---|---|---|
| Cari Takip Programı: Muhasebe (Ofisx) | Telefondan müşteri ve tedarikçi borç-alacak, tahsilat, vade, kasa ve çek-senet takibi isteyen esnaf ve küçük işletme | Android, iPhone (TR App Store), web paneli | Yok (kartta e-fatura bilgileri tutulur) |
| AKINSOFT Cari Takip | Yalnız cari kart açıp borç-alacak girmek isteyen, en sade uygulamayı arayan kullanıcı | iPhone (App Store TR) | Mağaza açıklamasında yok |
| DEFTER | İşletme cari hesabıyla birlikte gelir-gider ve kişisel bütçeyi de aynı yerde tutmak isteyen | iPhone (App Store TR), defter.net | Mağaza açıklamasında yok |
| Paraşüt | e-Fatura/e-Arşiv kesmesi gereken ve ön muhasebeyi mali müşaviriyle birlikte yürüten KOBİ | Web, iPhone, Android | Var (e-Fatura, e-Arşiv, e-SMM) |
| Excel veya kağıt defter | Birkaç düzine cari ve az hareketle, önce düzeni kurmak isteyen | Bilgisayar / kağıt | Yok |
Sekiz seçeneğin ayrıntılı karşılaştırması (Logo İşbaşı, Bizim Hesap, FlexHesap dahil) en iyi cari hesap takip uygulamaları sayfasında.
Sık sorulan sorular
Çek ciro etmek ne demek?
Çek ciro etmek, elinizdeki çeki arka yüzüne yazı ve imza atarak başka birine devretmektir. Çeki ciro eden kişiye ciranta denir; ciranta, aksini yazmadıkça çek ödenmezse sonraki hamillere karşı ödemeden sorumlu olur.
Çek arkasına ne yazılır?
Tam ciroda “Ödeyiniz: [alacak kişinin tam adı ya da unvanı] emrine” yazılır, altına kaşe (şirketse) ve yetkili imzası atılır. Tarih ve vergi/TC numarası yasal şart değildir ama uygulamada çoğu kişi ekler. Yalnız imza atılırsa beyaz ciro olur.
Beyaz ciro nedir?
Beyaz ciro, lehine ciro edilen kişinin adı yazılmadan yalnız imzayla yapılan cirodur. Çeki eline geçiren kişi hak sahibi gibi davranabileceği için kaybolma ya da çalınma durumunda risklidir; mümkünse tam ciro tercih edin.
Çek kaç kez ciro edilebilir?
Kanunda bir sayı sınırı yoktur. Arka yüz dolarsa çeke eklenen bir yaprak (alonj) üzerinde ciroya devam edilir. Önemli olan ciro zincirinin kesintisiz olmasıdır.
“Ciro edilemez” kaydı ne demek?
Keşideci çekin ön yüzüne “emre yazılı değildir” ya da benzeri bir kayıt koyduysa çek ciro ile devredilemez; ancak alacağın temliki yoluyla ve sınırlı sonuçlarla devredilebilir. Bir cirantanın koyduğu “yeniden ciro edilemez” kaydı ise yalnız o cirantanın, sonradan ciro edilenlere karşı sorumluluğunu kaldırır.
Çek arkasındaki ciro iptal edilebilir mi?
Çek henüz elinizdeyken yanlış yazılan ciro çizilerek iptal edilebilir; çizilmiş cirolar yazılmamış sayılır. Ancak çizme işlemi ciro zincirini bozmamalı ve çek başkasına teslim edildikten sonra tek taraflı yapılmamalıdır. Şüphede bankanıza danışın.
Karşılıksız çeki ciro eden sorumlu mu?
Evet, hukuki olarak. Çek süresi içinde bankaya ibraz edilip karşılıksız işlemi yapıldıysa hamil, keşideciye ve cirantalara rücu edebilir. Çek Kanunu’ndaki yaptırımlar ise çeki düzenleyen keşideciye yöneliktir. Ayrıntı için avukatınıza danışın.
Çek ciro muhasebe kaydı nasıl yapılır?
Müşteriden alınan çek tedarikçiye ciro edildiğinde tek düzen hesap planında genellikle 320 Satıcılar borçlandırılır, 101 Alınan Çekler alacaklandırılır. Kasa ya da banka hareketi olmaz. Kesin kayıt için mali müşavirinize danışın.
Son güncelleme: 2026-10-21. Örneklerdeki firmalar ve tutarlar kurgusaldır. Genel bilgidir; hukuki ve mali danışmanlık yerine geçmez.
Uygulamanın içi
Cariler, hareketler ve güncel bakiye.
Ciro ettiğiniz çek iki hesapta da görünsün
Müşteriye tahsilat, tedarikçiye ödeme — çek numarası ve vadesiyle, aynı gün. Bakiyeler ve ekstreler telefonunuzda.
Ücretsiz deneme ile başlanır; deneme bitince devam etmek için Pro abonelik gerekir.